Từ điển chuyên ngành Điện – Điện tử
273 thuật ngữ, chia theo nhóm. Gõ vào ô lọc để tìm nhanh theo tiếng Anh, tiếng Việt hoặc tiếng Nhật.
Không có thuật ngữ nào khớp.
Điện cơ bản & đo lường 64
-
VIđiện ápJA電圧 でんあつ
Hiệu điện thế giữa hai điểm, đo bằng vôn (V).
-
VIdòng điệnJA電流 でんりゅう
Dòng chuyển dời có hướng của điện tích, đo bằng ampe (A).
-
VIđiện trởJA抵抗 ていこう
Đại lượng cản trở dòng điện của vật dẫn, đo bằng ôm (Ω).
-
VIcông suấtJA電力 でんりょく
Năng lượng điện tiêu thụ hoặc truyền đi trong một đơn vị thời gian, đo bằng oát (W).
-
VIđiện năngJA電力量 でんりょくりょう
Lượng năng lượng điện sử dụng trong một khoảng thời gian, thường tính bằng kWh.
-
VIđịnh luật ÔmJAオームの法則 オームのほうそく
Định luật cho biết điện áp bằng dòng điện nhân điện trở (V = I × R).
-
VIđịnh luật Kirchhoff về dòng điệnJAキルヒホッフの第1法則 キルヒホッフのだいいちほうそく
Tổng dòng điện đi vào một nút bằng tổng dòng điện đi ra khỏi nút đó.
-
VIđịnh luật Kirchhoff về điện ápJAキルヒホッフの第2法則 キルヒホッフのだいにほうそく
Tổng đại số các điện áp trong một vòng kín bằng không.
-
VIđiện một chiều (DC)JA直流 ちょくりゅう
Direct current – dòng điện có chiều không đổi theo thời gian, như điện từ pin.
-
VIđiện xoay chiều (AC)JA交流 こうりゅう
Alternating current – dòng điện đổi chiều tuần hoàn, như điện lưới.
-
VItần sốJA周波数 しゅうはすう
Số chu kỳ dao động trong một giây, đo bằng héc (Hz).
-
VIchu kỳJA周期 しゅうき
Thời gian để tín hiệu tuần hoàn hoàn thành một chu kỳ, nghịch đảo của tần số.
-
VIbiên độJA振幅 しんぷく
Độ lệch lớn nhất của tín hiệu so với giá trị trung bình hoặc mức không.
-
VIgiá trị đỉnhJA最大値 さいだいち
Giá trị tức thời lớn nhất của một đại lượng xoay chiều.
-
VIgiá trị hiệu dụng (RMS)JA実効値 じっこうち
Root mean square – giá trị xoay chiều sinh nhiệt tương đương điện một chiều cùng trị số.
-
VIphaJA位相 いそう
Vị trí tương đối theo thời gian của một dạng sóng trong chu kỳ của nó.
-
VIđộ lệch phaJA位相差 いそうさ
Góc lệch giữa hai dạng sóng cùng tần số, ví dụ giữa điện áp và dòng điện.
-
VItrở khángJAインピーダンス
Tổng trở cản dòng xoay chiều, gồm điện trở và điện kháng, đo bằng ôm.
-
VIđiện khángJAリアクタンス
Phần trở kháng do cuộn cảm hoặc tụ điện gây ra, phụ thuộc tần số.
-
VIđiện cảmJAインダクタンス
Khả năng của cuộn dây sinh sức điện động chống lại sự biến thiên dòng điện, đo bằng henry (H).
-
VIđiện dungJA静電容量 せいでんようりょう
Khả năng tích điện tích của tụ điện, đo bằng fara (F).
-
VIđiện dẫnJAコンダクタンス
Nghịch đảo của điện trở, cho biết mức dễ dẫn điện, đo bằng siemens (S).
-
VIcông suất tác dụngJA有効電力 ゆうこうでんりょく
Phần công suất thực sự chuyển thành công hoặc nhiệt, đo bằng W.
-
VIcông suất phản khángJA無効電力 むこうでんりょく
Công suất trao đổi qua lại giữa nguồn và phần tử cảm/dung, đo bằng var.
-
VIcông suất biểu kiếnJA皮相電力 ひそうでんりょく
Tích của điện áp hiệu dụng và dòng điện hiệu dụng, đo bằng VA.
-
VIhệ số công suấtJA力率 りきりつ
Tỷ số giữa công suất tác dụng và công suất biểu kiến, thường ký hiệu cos φ.
-
VIvật dẫn điệnJA導体 どうたい
Vật liệu cho dòng điện đi qua dễ dàng, như đồng hoặc nhôm.
-
VIvật cách điệnJA絶縁体 ぜつえんたい
Vật liệu hầu như không cho dòng điện đi qua, như nhựa, sứ, cao su.
-
VIchất bán dẫnJA半導体 はんどうたい
Vật liệu có độ dẫn điện trung gian, điều khiển được, như silic.
-
VImạch nối tiếpJA直列回路 ちょくれつかいろ
Mạch có các phần tử mắc nối đuôi nhau, cùng một dòng điện chạy qua.
-
VImạch song songJA並列回路 へいれつかいろ
Mạch có các phần tử mắc vào cùng hai điểm, chịu cùng một điện áp.
-
VIngắn mạch (chập điện)JA短絡 たんらく
Hai điểm có điện thế khác nhau bị nối trực tiếp, gây dòng điện rất lớn.
-
VIhở mạchJA開放 かいほう
Trạng thái mạch bị đứt, dòng điện không thể chạy qua.
-
VIđất, mass (ground)JAグランド
Điểm điện thế tham chiếu 0 V của mạch, hoặc điểm nối với đất.
-
VIsức điện độngJA起電力 きでんりょく
Điện áp do nguồn như pin hay máy phát sinh ra để duy trì dòng điện.
-
VIđiện trườngJA電界 でんかい
Vùng không gian mà điện tích chịu tác dụng của lực điện.
-
VItừ trườngJA磁界 じかい
Vùng không gian có lực từ, sinh ra bởi nam châm hoặc dòng điện.
-
VItừ thôngJA磁束 じそく
Lượng đường sức từ đi qua một bề mặt, đo bằng weber (Wb).
-
VIcảm ứng điện từJA電磁誘導 でんじゆうどう
Hiện tượng sinh sức điện động khi từ thông qua mạch biến thiên.
-
VIđiện trở suấtJA抵抗率 ていこうりつ
Đặc trưng cản điện của vật liệu, không phụ thuộc kích thước, đo bằng Ω·m.
-
VIđồng hồ vạn năngJAテスター
Dụng cụ đo đa năng đo được điện áp, dòng điện, điện trở và thông mạch.
-
VIvôn kếJA電圧計 でんあつけい
Dụng cụ đo điện áp, mắc song song với phần tử cần đo.
-
VIampe kếJA電流計 でんりゅうけい
Dụng cụ đo dòng điện, mắc nối tiếp trong mạch.
-
VIampe kìmJAクランプメーター
Dụng cụ đo dòng điện bằng cách kẹp hàm quanh dây dẫn mà không cần cắt mạch.
-
VIđồng hồ đo điện trở cách điện (megger)JA絶縁抵抗計 ぜつえんていこうけい
Dụng cụ cấp điện áp cao để đo điện trở cách điện, đơn vị MΩ.
-
VImáy đo điện trở tiếp địaJA接地抵抗計 せっちていこうけい
Dụng cụ đo điện trở giữa cực tiếp địa và đất.
-
VImáy hiện sóng (oscilloscope)JAオシロスコープ
Thiết bị hiển thị dạng sóng điện áp theo thời gian trên màn hình.
-
VIoát kếJA電力計 でんりょくけい
Dụng cụ đo công suất điện của mạch.
-
VIcông tơ điệnJA電力量計 でんりょくりょうけい
Thiết bị đo và ghi lượng điện năng tiêu thụ, tính bằng kWh.
-
VImáy đo LCRJALCRメーター エルシーアールメーター
Dụng cụ đo điện cảm (L), điện dung (C) và điện trở (R) của linh kiện.
-
VImáy phát hàm (máy phát tín hiệu)JAファンクションジェネレーター
Thiết bị tạo tín hiệu sin, vuông, tam giác với tần số và biên độ điều chỉnh được.
-
VIque đo (đầu dò)JAプローブ
Dây và đầu tiếp xúc nối điểm đo trong mạch với thiết bị đo.
-
VIkiểm tra thông mạchJA導通チェック どうつうチェック
Phép thử xem hai điểm có được nối điện với nhau hay không.
-
VIsai số đoJA測定誤差 そくていごさ
Chênh lệch giữa giá trị đo được và giá trị thực.
-
VIđộ chính xácJA確度 かくど
Mức độ gần đúng của kết quả đo so với giá trị thực, thường ghi theo % trên thông số máy.
-
VIđộ phân giảiJA分解能 ぶんかいのう
Thay đổi nhỏ nhất mà thiết bị đo có thể nhận biết và hiển thị.
-
VIhiệu chuẩnJA校正 こうせい
So sánh và điều chỉnh thiết bị đo theo chuẩn để bảo đảm kết quả đúng.
-
VIdạng sóngJA波形 はけい
Hình dạng biến thiên của tín hiệu theo thời gian.
-
VIsóng sinJA正弦波 せいげんは
Dạng sóng tuần hoàn theo hàm sin, dạng chuẩn của điện xoay chiều.
-
VIsóng vuôngJA方形波 ほうけいは
Dạng sóng chuyển đổi đột ngột giữa hai mức điện áp.
-
VIchu kỳ làm việc (duty)JAデューティ比 デューティひ
Tỷ lệ thời gian tín hiệu ở mức cao trong một chu kỳ, tính bằng %.
-
VIhằng số thời gianJA時定数 じていすう
Thời gian đặc trưng cho tốc độ nạp/xả của mạch RC hoặc RL.
-
VIđề-xi-ben (dB)JAデシベル
Đơn vị logarit biểu thị tỷ số công suất hoặc điện áp, như độ khuếch đại.
-
VIđơn vị SIJASI単位 エスアイたんい
Đơn vị thuộc Hệ đơn vị quốc tế (Système International), như V, A, Ω.
Linh kiện & mạch điện tử 70
-
VIlinh kiện điện tửJA電子部品 でんしぶひん
Phần tử rời lắp vào mạch điện tử như điện trở, tụ điện, IC.
-
VIđiện trở (linh kiện)JA抵抗器 ていこうき
Linh kiện tạo điện trở xác định để hạn dòng hoặc chia áp.
-
VItụ điệnJAコンデンサ
Linh kiện tích và xả điện tích, dùng để lọc, ghép hoặc tích trữ năng lượng.
-
VItụ hoáJA電解コンデンサ でんかいコンデンサ
Tụ có điện dung lớn và có cực tính, thường dùng để lọc nguồn.
-
VItụ gốmJAセラミックコンデンサ
Tụ không cực tính dùng điện môi gốm, nhỏ gọn, đáp ứng tần số cao tốt.
-
VIcuộn cảmJAインダクタ
Linh kiện dạng cuộn dây tích năng lượng trong từ trường, dùng lọc và chặn nhiễu.
-
VIđiốtJAダイオード
Linh kiện bán dẫn cho dòng điện đi theo một chiều.
-
VIđiốt ZenerJAツェナーダイオード
Điốt làm việc ở vùng đánh thủng ngược để giữ điện áp ổn định.
-
VIđèn LED (điốt phát quang)JA発光ダイオード はっこうダイオード
Light-emitting diode – điốt phát ra ánh sáng khi có dòng điện thuận.
-
VItranzito (transistor)JAトランジスタ
Linh kiện bán dẫn ba cực dùng để khuếch đại hoặc đóng cắt tín hiệu.
-
VItranzito lưỡng cực (BJT)JAバイポーラトランジスタ
Bipolar junction transistor – tranzito điều khiển bằng dòng gốc, có loại NPN và PNP.
-
VIMOSFETJAMOSFET モスフェット
Metal-oxide-semiconductor field-effect transistor – tranzito trường điều khiển bằng điện áp cực cổng.
-
VIIGBTJAIGBT アイジービーティー
Insulated-gate bipolar transistor – tranzito công suất dùng trong biến tần, bộ nguồn lớn.
-
VIthyristor (SCR)JAサイリスタ
Linh kiện bán dẫn đóng cắt, dẫn điện khi có xung kích cực điều khiển.
-
VItriacJAトライアック
Linh kiện đóng cắt hai chiều dùng điều khiển tải xoay chiều.
-
VIvi mạch (IC)JA集積回路 しゅうせきかいろ
Mạch gồm nhiều linh kiện chế tạo trên một chip bán dẫn, gọi tắt là IC.
-
VIbộ khuếch đại thuật toán (op-amp)JAオペアンプ
IC khuếch đại có hệ số rất lớn, dùng trong mạch khuếch đại, so sánh, lọc.
-
VIIC ổn ápJAレギュレータ
Mạch hoặc IC giữ điện áp ra ổn định khi điện áp vào hay tải thay đổi.
-
VIvi điều khiển (MCU)JAマイコン
Chip tích hợp CPU, bộ nhớ và ngoại vi để điều khiển thiết bị.
-
VIrơ-leJAリレー
Công tắc đóng cắt bằng nam châm điện, dùng tín hiệu nhỏ điều khiển mạch lớn.
-
VIchiết áp (biến trở)JAボリューム
Điện trở điều chỉnh được có ba chân, dùng chỉnh mức tín hiệu.
-
VInhiệt điện trở (thermistor)JAサーミスタ
Điện trở có giá trị thay đổi mạnh theo nhiệt độ, dùng đo và bảo vệ nhiệt.
-
VIđiốt quangJAフォトダイオード
Điốt tạo dòng điện tỷ lệ với cường độ ánh sáng chiếu vào.
-
VIbộ ghép quang (opto)JAフォトカプラ
Linh kiện truyền tín hiệu qua ánh sáng để cách ly điện giữa hai mạch.
-
VIthạch anh dao độngJA水晶発振子 すいしょうはっしんし
Linh kiện dùng tinh thể thạch anh tạo tần số xung nhịp chính xác.
-
VIđầu nối (connector)JAコネクタ
Linh kiện cơ khí để nối và tháo rời dây hoặc bo mạch.
-
VIhàng rào chân cắm (header)JAピンヘッダ
Dãy chân kim loại hàn trên bo mạch để cắm dây hoặc mô-đun.
-
VItản nhiệtJAヒートシンク
Khối kim loại có cánh giúp toả nhiệt cho linh kiện công suất.
-
VIbảng mạch in (PCB)JAプリント基板 プリントきばん
Tấm nền cách điện có đường đồng để gắn và nối linh kiện, gọi tắt là PCB.
-
VIlắp ráp bo mạch (PCBA)JA基板実装 きばんじっそう
Công đoạn gắn và hàn linh kiện lên bảng mạch in.
-
VIlinh kiện dán (SMD)JA表面実装部品 ひょうめんじっそうぶひん
Surface-mount device – linh kiện hàn trực tiếp lên bề mặt bo mạch.
-
VIcông nghệ dán bề mặt (SMT)JA表面実装 ひょうめんじっそう
Surface-mount technology – công nghệ lắp linh kiện dán bằng máy gắp đặt và lò reflow.
-
VIlinh kiện chân cắm (xuyên lỗ)JAスルーホール
Kiểu lắp linh kiện có chân cắm xuyên qua lỗ trên bo mạch rồi hàn.
-
VIthiếc hànJAはんだ
Hợp kim nóng chảy thấp dùng nối linh kiện với bo mạch.
-
VImỏ hànJAはんだごて
Dụng cụ cầm tay có đầu nung nóng để làm chảy thiếc hàn.
-
VIhàn reflowJAリフローはんだ付け リフローはんだづけ
Phương pháp nung chảy kem hàn trong lò để hàn linh kiện dán.
-
VIhàn sóngJAフローはんだ付け フローはんだづけ
Phương pháp cho mặt dưới bo mạch đi qua sóng thiếc nóng chảy để hàn.
-
VIkem hànJAクリームはんだ
Hỗn hợp bột thiếc và chất trợ hàn in lên pad trước khi hàn reflow.
-
VIchất trợ hàn (flux)JAフラックス
Hoá chất làm sạch oxit, giúp thiếc bám tốt khi hàn.
-
VIchập thiếc (cầu thiếc)JAはんだブリッジ
Lỗi hàn khi thiếc nối liền hai chân hoặc pad cạnh nhau.
-
VIpad (điểm hàn)JAランド
Vùng đồng trên bo mạch để hàn chân linh kiện.
-
VIđường mạch (đường đồng)JAパターン
Đường đồng trên bo mạch nối các linh kiện với nhau.
-
VIlỗ viaJAビア
Lỗ mạ đồng nối điện giữa các lớp của bo mạch nhiều lớp.
-
VIlớp phủ chống hàn (solder mask)JAレジスト
Lớp phủ cách điện, thường màu xanh, bảo vệ đường đồng và ngăn chập thiếc.
-
VIlớp in lụa (ký hiệu)JAシルク
Lớp mực in ký hiệu, tên linh kiện và chỉ dẫn lên bo mạch.
-
VIfile GerberJAガーバーデータ
Định dạng file chuẩn mô tả từng lớp bo mạch để gửi nhà sản xuất.
-
VIsơ đồ nguyên lýJA回路図 かいろず
Bản vẽ dùng ký hiệu thể hiện linh kiện và cách nối trong mạch.
-
VIdanh sách linh kiện (BOM)JA部品表 ぶひんひょう
Danh sách đầy đủ linh kiện, mã và số lượng cần cho sản phẩm, gọi tắt là BOM.
-
VIfootprint (dấu chân linh kiện)JAフットプリント
Hình dạng pad và lỗ trên bo mạch tương ứng với một linh kiện.
-
VIbo cắm thử (breadboard)JAブレッドボード
Bảng cắm linh kiện không cần hàn để lắp thử mạch.
-
VIbảng thông số (datasheet)JAデータシート
Tài liệu nhà sản xuất nêu thông số, đặc tính và cách dùng linh kiện.
-
VIgiá trị giới hạn tuyệt đốiJA絶対最大定格 ぜったいさいだいていかく
Giới hạn điện áp, dòng, nhiệt độ không được vượt quá để tránh hỏng linh kiện.
-
VIcực tínhJA極性 きょくせい
Chiều dương/âm của linh kiện như tụ hoá, điốt cần lắp đúng.
-
VImạch chỉnh lưuJA整流回路 せいりゅうかいろ
Mạch biến điện xoay chiều thành một chiều bằng điốt.
-
VIcầu chỉnh lưu (cầu điốt)JAブリッジ整流 ブリッジせいりゅう
Mạch bốn điốt chỉnh lưu toàn sóng điện xoay chiều.
-
VImạch lọc nguồn (san phẳng)JA平滑回路 へいかつかいろ
Mạch dùng tụ để giảm gợn sóng sau chỉnh lưu.
-
VInguồn xungJAスイッチング電源 スイッチングでんげん
Bộ nguồn đóng cắt bán dẫn tần số cao để biến đổi điện áp hiệu suất cao.
-
VImạch khuếch đạiJA増幅回路 ぞうふくかいろ
Mạch làm tăng biên độ hoặc công suất của tín hiệu.
-
VImạch dao độngJA発振回路 はっしんかいろ
Mạch tự tạo tín hiệu tuần hoàn mà không cần tín hiệu vào.
-
VIbộ lọc thông thấpJAローパスフィルタ
Mạch cho tín hiệu tần số thấp đi qua và làm suy giảm tần số cao.
-
VIbộ lọc thông caoJAハイパスフィルタ
Mạch cho tín hiệu tần số cao đi qua và chặn tần số thấp.
-
VIđiện trở kéo lênJAプルアップ抵抗 プルアップていこう
Điện trở nối chân tín hiệu lên nguồn để giữ mức cao khi không có tác động.
-
VItụ thoát (tụ bypass)JAパスコン
Tụ đặt gần chân nguồn IC để lọc nhiễu và ổn định điện áp.
-
VIcổng logicJA論理ゲート ろんりゲート
Mạch số thực hiện phép logic cơ bản như AND, OR, NOT.
-
VIflip-flop (mạch lật)JAフリップフロップ
Mạch số lưu giữ một bit, là phần tử cơ bản của bộ nhớ và bộ đếm.
-
VIbộ chuyển đổi tương tự – số (ADC)JAA/Dコンバータ エーディーコンバータ
Mạch đổi tín hiệu analog thành giá trị số (analog-to-digital).
-
VIbộ chuyển đổi số – tương tự (DAC)JAD/Aコンバータ ディーエーコンバータ
Mạch đổi giá trị số thành tín hiệu analog (digital-to-analog).
-
VInhiễuJAノイズ
Tín hiệu điện không mong muốn chồng lên tín hiệu có ích.
-
VItương thích điện từ (EMC)JAEMC イーエムシー
Electromagnetic compatibility – khả năng thiết bị hoạt động mà không gây hay bị ảnh hưởng nhiễu điện từ.
-
VIphóng tĩnh điện (ESD)JA静電気放電 せいでんきほうでん
Electrostatic discharge – phóng điện tĩnh có thể làm hỏng linh kiện bán dẫn.
Điện công nghiệp & an toàn điện 70
-
VIđiện ba phaJA三相 さんそう
Hệ điện xoay chiều gồm ba pha lệch nhau 120°, dùng cho động cơ và tải lớn.
-
VIđiện một phaJA単相 たんそう
Hệ điện xoay chiều một pha, dùng phổ biến trong sinh hoạt.
-
VIđiện áp dâyJA線間電圧 せんかんでんあつ
Điện áp giữa hai dây pha trong hệ ba pha.
-
VIđiện áp phaJA相電圧 そうでんあつ
Điện áp giữa một dây pha và dây trung tính.
-
VIdây trung tínhJA中性線 ちゅうせいせん
Dây nối với điểm trung tính của nguồn, mang dòng trở về.
-
VIcao áp (cao thế)JA高圧 こうあつ
Cấp điện áp cao dùng trong truyền tải và phân phối, cần biện pháp an toàn đặc biệt.
-
VIhạ áp (hạ thế)JA低圧 ていあつ
Cấp điện áp thấp cấp cho thiết bị tiêu thụ, ví dụ 220/380 V.
-
VItruyền tải điệnJA送電 そうでん
Việc tải điện năng cao áp đi xa từ nhà máy đến trạm biến áp.
-
VIphân phối điệnJA配電 はいでん
Việc cấp điện từ trạm biến áp đến các hộ tiêu thụ.
-
VItrạm biến ápJA変電所 へんでんしょ
Cơ sở biến đổi cấp điện áp và đóng cắt trong lưới điện.
-
VImáy biến ápJA変圧器 へんあつき
Thiết bị dùng cảm ứng điện từ để tăng hoặc giảm điện áp xoay chiều.
-
VItủ trung thế hợp bộ (cubicle)JAキュービクル
Tủ kim loại chứa máy cắt, biến áp để nhận điện cao áp cho nhà máy, toà nhà.
-
VIthiết bị đóng cắtJA開閉装置 かいへいそうち
Tập hợp thiết bị đóng cắt, bảo vệ và cách ly mạch điện.
-
VItủ điện phân phốiJA分電盤 ぶんでんばん
Tủ chứa aptomat chia điện đến các mạch nhánh.
-
VIthanh cáiJA母線 ぼせん
Thanh dẫn bằng đồng hoặc nhôm phân phối dòng lớn trong tủ điện.
-
VIaptomat (cầu dao tự động)JA遮断器 しゃだんき
Thiết bị tự động cắt mạch khi quá tải hoặc ngắn mạch, đóng lại được.
-
VIaptomat khối (MCCB)JA配線用遮断器 はいせんようしゃだんき
Molded case circuit breaker – aptomat vỏ đúc bảo vệ mạch phân phối.
-
VIaptomat chống giật (ELCB/RCD)JA漏電遮断器 ろうでんしゃだんき
Thiết bị cắt mạch khi phát hiện dòng rò xuống đất, chống điện giật.
-
VIcầu chìJAヒューズ
Phần tử bảo vệ có dây chảy đứt khi dòng vượt mức cho phép.
-
VIdao cách lyJA断路器 だんろき
Thiết bị tạo khoảng cách ly nhìn thấy được, chỉ thao tác khi không tải.
-
VIcông tắc tơ (khởi động từ)JA電磁接触器 でんじせっしょくき
Thiết bị đóng cắt bằng nam châm điện, dùng điều khiển động cơ và tải lớn.
-
VIrơ-le nhiệtJAサーマルリレー
Rơ-le bảo vệ động cơ khỏi quá tải nhờ phần tử nhiệt.
-
VIbộ khởi động động cơJA電磁開閉器 でんじかいへいき
Tổ hợp công tắc tơ và rơ-le nhiệt để khởi động và bảo vệ động cơ.
-
VIdòng điện định mứcJA定格電流 ていかくでんりゅう
Dòng điện lớn nhất thiết bị được thiết kế để làm việc liên tục.
-
VIđiện áp định mứcJA定格電圧 ていかくでんあつ
Điện áp danh định mà thiết bị được thiết kế để làm việc.
-
VIquá dòngJA過電流 かでんりゅう
Dòng điện vượt quá giá trị định mức do quá tải hoặc ngắn mạch.
-
VIquá tảiJA過負荷 かふか
Tình trạng tải yêu cầu công suất vượt khả năng định mức của thiết bị.
-
VIdòng ròJA漏れ電流 もれでんりゅう
Dòng điện chạy ra ngoài mạch qua cách điện hoặc xuống đất.
-
VIrò điệnJA漏電 ろうでん
Hiện tượng điện rò ra vỏ thiết bị hoặc xuống đất do hỏng cách điện.
-
VIsụt ápJA電圧降下 でんあつこうか
Mức giảm điện áp dọc dây dẫn do điện trở của dây.
-
VIsóng hàiJA高調波 こうちょうは
Thành phần tần số bội của tần số cơ bản, gây méo dạng sóng điện lưới.
-
power factor correction capacitor
VItụ bùJA進相コンデンサ しんそうコンデンサ
Tụ điện lắp vào lưới để bù công suất phản kháng, nâng hệ số công suất.
-
VImất điện (cúp điện)JA停電 ていでん
Tình trạng nguồn điện bị gián đoạn.
-
VImáy phát điệnJA発電機 はつでんき
Máy biến cơ năng thành điện năng.
-
VIbộ lưu điện (UPS)JA無停電電源装置 むていでんでんげんそうち
Uninterruptible power supply – thiết bị cấp điện tức thời từ ắc quy khi mất điện lưới.
-
VIđộng cơ không đồng bộ (cảm ứng)JA誘導電動機 ゆうどうでんどうき
Động cơ xoay chiều có rô-to quay chậm hơn từ trường quay, phổ biến nhất trong công nghiệp.
-
VIđộng cơ đồng bộJA同期電動機 どうきでんどうき
Động cơ xoay chiều có tốc độ quay bằng tốc độ từ trường quay.
-
VIđộng cơ một chiềuJA直流電動機 ちょくりゅうでんどうき
Động cơ chạy bằng điện một chiều, dễ điều chỉnh tốc độ.
-
VIstato (phần tĩnh)JA固定子 こていし
Phần đứng yên của động cơ hoặc máy phát, chứa cuộn dây tạo từ trường.
-
VIrô-to (phần quay)JA回転子 かいてんし
Phần quay của động cơ hoặc máy phát.
-
VIcuộn dây (dây quấn)JA巻線 まきせん
Dây dẫn quấn thành cuộn trong động cơ, máy biến áp.
-
VIkhởi động sao – tam giácJAスターデルタ始動 スターデルタしどう
Cách khởi động động cơ ba pha nối sao rồi chuyển tam giác để giảm dòng khởi động.
-
VIdòng khởi động (dòng xung kích)JA突入電流 とつにゅうでんりゅう
Dòng điện rất lớn chạy qua thiết bị trong khoảnh khắc vừa đóng điện.
-
VIbiến tần (inverter)JAインバータ
Thiết bị thay đổi tần số và điện áp cấp cho động cơ để điều khiển tốc độ.
-
VIbộ khởi động mềmJAソフトスタータ
Thiết bị tăng dần điện áp để động cơ khởi động êm, giảm dòng khởi động.
-
VIcông suất định mứcJA定格出力 ていかくしゅつりょく
Công suất đầu ra mà máy được thiết kế để cung cấp liên tục.
-
VInhãn thông số (nameplate)JA銘板 めいばん
Tấm nhãn gắn trên thiết bị ghi các thông số định mức.
-
VIdây điệnJA電線 でんせん
Dây dẫn có hoặc không có vỏ bọc dùng để truyền điện.
-
VIcáp điệnJAケーブル
Dây gồm một hay nhiều lõi cách điện có vỏ bọc bảo vệ chung.
-
VItiết diện dâyJA断面積 だんめんせき
Diện tích mặt cắt lõi dây dẫn, tính bằng mm², quyết định khả năng tải dòng.
-
VIdòng cho phép của dâyJA許容電流 きょようでんりゅう
Dòng lớn nhất dây dẫn chịu được liên tục mà không quá nhiệt.
-
VIống luồn dây điệnJA電線管 でんせんかん
Ống kim loại hoặc nhựa bảo vệ dây điện khi đi dây.
-
VImáng cáp (khay cáp)JAケーブルラック
Kết cấu dạng thang hoặc khay đỡ cáp điện.
-
VIcầu đấu (domino, terminal)JA端子台 たんしだい
Khối đấu nối có vít hoặc kẹp để nối dây trong tủ điện.
-
VIđầu cosJA圧着端子 あっちゃくたんし
Đầu nối kim loại bấm chặt vào đầu dây để bắt vít.
-
VIđi dây (đấu dây)JA配線 はいせん
Việc lắp đặt và đấu nối dây điện giữa các thiết bị.
-
VIthi công điệnJA電気工事 でんきこうじ
Công việc lắp đặt, sửa chữa hệ thống điện trong công trình.
-
VIthợ điện có chứng chỉJA電気工事士 でんきこうじし
Người có chứng chỉ quốc gia được phép thi công điện.
-
VIsơ đồ một sợiJA単線結線図 たんせんけっせんず
Sơ đồ biểu diễn hệ thống điện ba pha bằng một đường duy nhất.
-
VIsơ đồ đấu dâyJA配線図 はいせんず
Bản vẽ thể hiện vị trí thiết bị và đường dây đấu nối thực tế.
-
VInối đất (tiếp địa)JA接地 せっち
Nối vỏ thiết bị hoặc hệ thống với đất để an toàn và chống sét.
-
VIchống sét vanJA避雷器 ひらいき
Thiết bị xả quá điện áp do sét xuống đất để bảo vệ thiết bị.
-
VIđiện trở cách điệnJA絶縁抵抗 ぜつえんていこう
Điện trở giữa dây dẫn và đất hoặc giữa các dây, chỉ ra chất lượng cách điện.
-
VIđiện giậtJA感電 かんでん
Tác động nguy hiểm khi dòng điện chạy qua cơ thể người.
-
VIhồ quang điệnJAアークフラッシュ
Vụ phóng hồ quang giải phóng nhiệt và ánh sáng cực mạnh do sự cố điện.
-
VIkhoá và treo biển (LOTO)JAロックアウト・タグアウト
Quy trình khoá nguồn và treo biển cảnh báo để không ai đóng điện khi đang sửa chữa.
-
VIlàm việc cắt điệnJA停電作業 ていでんさぎょう
Công việc thực hiện sau khi đã cắt điện và xác nhận không còn điện.
-
VIlàm việc có điện (hotline)JA活線作業 かっせんさぎょう
Công việc thao tác trên thiết bị vẫn đang mang điện, cần dụng cụ chuyên dùng.
-
VIbút thử điện (thiết bị thử điện)JA検電器 けんでんき
Dụng cụ kiểm tra dây hoặc thiết bị có điện hay không.
-
VIgăng tay cách điệnJA絶縁手袋 ぜつえんてぶくろ
Găng cao su chuyên dụng bảo vệ tay khỏi điện giật.
Tự động hoá & điều khiển 69
-
VIPLC (bộ điều khiển lập trình)JAPLC ピーエルシー
Programmable logic controller – bộ điều khiển công nghiệp chạy chương trình để điều khiển máy móc.
-
VIPLC (cách gọi ở Nhật: sequencer)JAシーケンサ
Tên thường gọi của PLC trong nhà máy Nhật, vốn là tên thương mại của Mitsubishi.
-
VIsơ đồ thang (ladder)JAラダー図 ラダーず
Ngôn ngữ lập trình PLC dạng hình thang mô phỏng mạch rơ-le.
-
VIđiều khiển tuần tựJAシーケンス制御 シーケンスせいぎょ
Điều khiển các bước hoạt động theo trình tự và điều kiện định trước.
-
VIđiều khiển phản hồiJAフィードバック制御 フィードバックせいぎょ
Điều khiển so sánh giá trị đo với giá trị đặt rồi hiệu chỉnh liên tục.
-
VIđiều khiển vòng hởJAオープンループ制御 オープンループせいぎょ
Điều khiển không dùng tín hiệu phản hồi từ đầu ra.
-
VIđiều khiển vòng kínJAクローズドループ制御 クローズドループせいぎょ
Điều khiển dùng tín hiệu phản hồi để tự hiệu chỉnh sai lệch.
-
VIđiều khiển PIDJAPID制御 ピーアイディーせいぎょ
Điều khiển kết hợp ba khâu tỷ lệ, tích phân, vi phân (proportional-integral-derivative).
-
VIgiá trị đặtJA目標値 もくひょうち
Giá trị mong muốn mà hệ điều khiển cần đạt tới.
-
VIbiến quá trình (giá trị đo)JA制御量 せいぎょりょう
Đại lượng thực tế được đo và điều khiển, như nhiệt độ, áp suất.
-
VIbiến điều khiển (tín hiệu ra)JA操作量 そうさりょう
Đại lượng bộ điều khiển thay đổi để tác động lên quá trình, như độ mở van.
-
VIđộ vọt lốJAオーバーシュート
Mức giá trị đo vượt quá giá trị đặt trong quá trình đáp ứng.
-
VIđầu vào (input)JA入力 にゅうりょく
Tín hiệu từ nút nhấn, cảm biến đưa vào PLC.
-
VIđầu ra (output)JA出力 しゅつりょく
Tín hiệu PLC xuất ra để điều khiển đèn, van, động cơ.
-
VImô-đun vào/ra (I/O)JAI/Oユニット アイオーユニット
Mô-đun nối tín hiệu vào và ra giữa PLC với thiết bị hiện trường.
-
VImô-đun CPUJACPUユニット シーピーユーユニット
Mô-đun xử lý trung tâm của PLC, chứa chương trình và bộ nhớ.
-
VIthời gian quétJAスキャンタイム
Thời gian PLC thực hiện một vòng đọc đầu vào, chạy chương trình, xuất đầu ra.
-
VItiếp điểm thường mở (NO)JAa接点 エーせってん
Tiếp điểm hở khi chưa tác động và đóng lại khi được kích.
-
VItiếp điểm thường đóng (NC)JAb接点 ビーせってん
Tiếp điểm đóng khi chưa tác động và mở ra khi được kích.
-
VImạch tự giữ (duy trì)JA自己保持回路 じこほじかいろ
Mạch dùng tiếp điểm của chính rơ-le để duy trì trạng thái sau khi nhả nút.
-
VIkhoá liên động (interlock)JAインターロック
Cơ chế ngăn hai thao tác xung đột hoặc ngăn máy chạy khi điều kiện an toàn chưa đủ.
-
VIbộ định thời (timer)JAタイマ
Chức năng tạo trễ thời gian trước khi đóng hoặc mở tiếp điểm.
-
VIbộ đếm (counter)JAカウンタ
Chức năng đếm số xung hoặc số lần sự kiện xảy ra.
-
VIrơ-le trung gianJA補助リレー ほじょリレー
Rơ-le nhỏ dùng khuếch đại hoặc nhân tiếp điểm trong mạch điều khiển.
-
VIcảm biếnJAセンサ
Thiết bị phát hiện đại lượng vật lý và chuyển thành tín hiệu điện.
-
VIcảm biến tiệm cậnJA近接センサ きんせつセンサ
Cảm biến phát hiện vật ở gần mà không cần tiếp xúc, thường dùng với kim loại.
-
VIcảm biến quangJA光電センサ こうでんセンサ
Cảm biến dùng chùm sáng để phát hiện sự có mặt của vật.
-
VIcông tắc hành trìnhJAリミットスイッチ
Công tắc cơ khí tác động khi bộ phận máy chạm tới vị trí giới hạn.
-
VIbộ mã hoá vòng quay (encoder)JAエンコーダ
Thiết bị chuyển chuyển động quay hoặc thẳng thành xung để đo vị trí, tốc độ.
-
VIcặp nhiệt điện (thermocouple)JA熱電対 ねつでんつい
Cảm biến nhiệt gồm hai kim loại khác nhau sinh điện áp theo nhiệt độ.
-
VInhiệt điện trở kim loại (RTD, Pt100)JA測温抵抗体 そくおんていこうたい
Resistance temperature detector – cảm biến nhiệt dựa trên điện trở bạch kim, như Pt100.
-
VIcảm biến áp suấtJA圧力センサ あつりょくセンサ
Cảm biến đo áp suất khí hoặc chất lỏng và xuất tín hiệu điện.
-
VIcảm biến mứcJAレベルセンサ
Cảm biến đo hoặc phát hiện mức chất lỏng, vật liệu trong bồn.
-
VIlưu lượng kếJA流量計 りゅうりょうけい
Thiết bị đo lưu lượng chất lỏng hoặc khí chảy qua đường ống.
-
VIhệ thống thị giác máy (camera kiểm tra)JA画像処理システム がぞうしょりシステム
Hệ thống camera và phần mềm xử lý ảnh để kiểm tra, nhận dạng sản phẩm.
-
VIngõ ra NPNJANPN出力 エヌピーエヌしゅつりょく
Kiểu ngõ ra cảm biến kéo tín hiệu xuống 0 V khi tác động (sink).
-
VIngõ ra PNPJAPNP出力 ピーエヌピーしゅつりょく
Kiểu ngõ ra cảm biến cấp điện áp dương khi tác động (source).
-
VItín hiệu tương tự (analog)JAアナログ信号 アナログしんごう
Tín hiệu biến thiên liên tục như 4–20 mA hoặc 0–10 V.
-
VItín hiệu 4–20 mAJA4-20mA よんにじゅうミリアンペア
Chuẩn tín hiệu dòng điện công nghiệp, 4 mA ứng với 0% và 20 mA ứng với 100%.
-
VIcơ cấu chấp hànhJAアクチュエータ
Thiết bị biến tín hiệu điều khiển thành chuyển động cơ học, như xi lanh, động cơ.
-
VIvan điện từJA電磁弁 でんじべん
Van đóng mở bằng cuộn dây điện từ để điều khiển khí hoặc chất lỏng.
-
VIxi lanh khí nénJAエアシリンダ
Cơ cấu dùng khí nén tạo chuyển động thẳng.
-
VIđộng cơ servoJAサーボモータ
Động cơ có phản hồi encoder để điều khiển chính xác vị trí, tốc độ, mô-men.
-
VIbộ điều khiển servo (driver)JAサーボアンプ
Thiết bị cấp nguồn và điều khiển động cơ servo theo lệnh từ bộ điều khiển.
-
VIđộng cơ bướcJAステッピングモータ
Động cơ quay theo từng bước góc cố định ứng với mỗi xung điều khiển.
-
VIđịnh vịJA位置決め いちぎめ
Điều khiển đưa trục máy đến vị trí chính xác đã đặt.
-
VIvề gốc (về điểm 0)JA原点復帰 げんてんふっき
Thao tác đưa trục máy về vị trí gốc làm mốc toạ độ.
-
VIchạy nhắp (jog)JA寸動 すんどう
Chạy máy từng chút trong lúc giữ nút, dùng khi chỉnh máy.
-
VIchạy tự độngJA自動運転 じどううんてん
Chế độ máy tự chạy theo chương trình mà không cần thao tác tay.
-
VIchạy tay (chế độ manual)JA手動運転 しゅどううんてん
Chế độ người vận hành điều khiển từng chuyển động của máy.
-
VIdừng khẩn cấp (nút E-stop)JA非常停止 ひじょうていし
Chức năng hoặc nút đỏ dừng ngay máy khi có nguy hiểm.
-
VIrèm quang an toànJAセーフティライトカーテン
Thiết bị dùng dãy tia sáng dừng máy khi có người vào vùng nguy hiểm.
-
VInút nhấnJA押しボタンスイッチ おしボタンスイッチ
Công tắc tác động khi nhấn, dùng ra lệnh chạy, dừng.
-
VIcông tắc xoay (chuyển mạch)JAセレクタスイッチ
Công tắc xoay để chọn chế độ như tự động/tay.
-
VIđèn tháp báo hiệuJA積層信号灯 せきそうしんごうとう
Cột đèn nhiều màu báo trạng thái máy như chạy, dừng, lỗi.
-
VItủ điều khiểnJA制御盤 せいぎょばん
Tủ chứa PLC, rơ-le, nguồn và thiết bị điều khiển máy.
-
VImàn hình HMIJAタッチパネル
Human-machine interface – màn hình cảm ứng để vận hành và giám sát máy.
-
VIhệ thống SCADAJASCADA スキャダ
Supervisory control and data acquisition – hệ thống giám sát, thu thập dữ liệu toàn nhà máy.
-
VIhệ điều khiển phân tán (DCS)JA分散制御システム ぶんさんせいぎょシステム
Distributed control system – hệ điều khiển cho nhà máy quá trình như hoá chất, điện.
-
VImạng truyền thông công nghiệp (fieldbus)JAフィールドバス
Mạng số kết nối PLC với cảm biến, cơ cấu chấp hành ở hiện trường.
-
VIEthernet công nghiệpJA産業用イーサネット さんぎょうようイーサネット
Mạng Ethernet dùng trong nhà máy như EtherNet/IP, PROFINET, CC-Link IE.
-
VIgiao thức ModbusJAModbus モドバス
Giao thức truyền thông công nghiệp phổ biến, đơn giản, dạng chủ – tớ.
-
VIrobot công nghiệpJA産業用ロボット さんぎょうようロボット
Robot cánh tay lập trình được dùng hàn, sơn, gắp đặt trong nhà máy.
-
VIbăng tảiJAコンベヤ
Thiết bị vận chuyển liên tục sản phẩm giữa các công đoạn.
-
VIthời gian chu kỳ (tact time)JAサイクルタイム
Thời gian để máy hoặc công đoạn hoàn thành một sản phẩm.
-
VIcảnh báo lỗi (alarm)JAアラーム
Thông báo khi máy gặp lỗi hoặc điều kiện bất thường.
-
VIhệ thống điều hành sản xuất (MES)JAMES エムイーエス
Manufacturing execution system – phần mềm quản lý, theo dõi sản xuất tại xưởng.
-
VIIoT công nghiệp (IIoT)JAIIoT アイアイオーティー
Industrial Internet of Things – kết nối máy móc, cảm biến nhà máy với mạng để thu thập, phân tích dữ liệu.
-
VIbảo trì phòng ngừaJA予防保全 よぼうほぜん
Bảo trì định kỳ trước khi hỏng để tránh dừng máy đột xuất.